Jak zacząć przygodę z rajdami

Od marzenia do pierwszego startu

Każdy kierowca rajdowy zaczynał od tego samego pytania: jak zacząć? Dobra wiadomość: nie potrzebujesz rajdówki za 200 000 zł. Zła wiadomość: tanie to nie jest — ale tańsze niż myślisz.

Licencja PZM

Polski Związek Motorowy (PZM) wydaje licencje sportowe uprawniające do startu. Rodzaje: Licencja H (historyczna): rajdy zabytkowe — samochody klasyczne, regulaminowe prędkości. Najniższe wymagania. Licencja G (KJS): uprawnia do startów w Konkursowej Jeździe Samochodem. Wymagania: prawo jazdy kat. B, badania lekarskie, szkolenie (kurs PZM — 1 dzień). Koszt licencji: ok. 200–400 zł. Licencja R-N (rajdowa narodowa): uprawnia do startów w RSMP i rajdach wyższej rangi. Wymagania: licencja G + ukończone min. 3 KJS-y + kurs rajdowy + badania lekarskie rozszerzone. Licencja FIA: międzynarodowa — ERC, WRC. Wymaga licencji R-N + dodatkowego stażu + egzaminu.

Pierwszy start: KJS

KJS to idealny początek: wpisowe niskie (300–800 zł), samochód może być w dużej mierze seryjny, trasa na zamkniętych drogach (bezpieczeństwo), regulaminowa prędkość średnia (nie wyścig na czas — choć w praktyce jedzie się szybko). Co musisz mieć w samochodzie na KJS: klatka bezpieczeństwa (minimum 4-punktowa, homologacja FIA lub certyfikat TDT), fotele kubełkowe (kierowca + pilot — homologacja FIA: Sparco, OMP, Recaro), pasy 4-punktowe (minimum, lepsze 6-punktowe — Sabelt, Sparco, OMP), system gaśniczy (min. 2 kg, gaśnica lub system stały), intercom (komunikacja kierowca–pilot — Stilo, Peltor), odcięcie prądu (wyłącznik główny dostępny z zewnątrz). Pilot też musi mieć licencję PZM (G lub wyższą).

Szkolenia

Zanim wystartup, pojedz na kurs: Kurs licencyjny PZM: 1 dzień, teoria + praktyka, obowiązkowy do uzyskania licencji G. Szkoły jazdy rajdowej: Driving Experience (ogólnopolska), Rallyland (Wrocław), szkolenia przy ośrodkach kartingowych i torowych. 1–2 dni szkolenia na szutrze/asfalcie pod okiem instruktora rajdowego. Koszt: 1 000–3 000 zł za dzień. Track day / co-drive: jazda obok doświadczonego kierowcy w rajdówce — ucz się obserwując.

Wyposażenie osobiste

Kask: homologacja FIA 8859-2015 lub 8860-2018. Producenci: Stilo (ST5, najpopularniejszy wśród amatorów, od 2 500 zł), Bell (Sport 5, HP5 — droższe, lżejsze), Sparco. Hans/FHR (system ochrony szyi) — obowiązkowy w wielu seriach. Kombinezon ognioodporny: homologacja FIA 8856-2018. Sparco, OMP, Alpinestars. Koszt: 1 500–5 000 zł. Rękawice i buty: ognioodporne, homologowane. Rękawice: 200–500 zł, buty: 400–1 000 zł. Bielizna ognioodporna: bielizna termoaktywna pod kombinezon — koszulka, kalesony, kominiarka. 200–600 zł.

Koszty — ile to naprawdę kosztuje

Przygotowanie samochodu do KJS: 10 000–30 000 zł (klatka + fotele + pasy + gaśnica + intercom + ewentualne wzmocnienia). Wpisowe na KJS: 300–800 zł per start. Licencja PZM + kurs: 500–1 000 zł. Wyposażenie osobiste (kask + kombinezon + rękawice + buty): 5 000–10 000 zł. Eksploatacja (opony, hamulce, serwis po każdym rajdzie): 1 000–5 000 zł per start. Łącznie na początek: ok. 20 000–50 000 zł — a potem kościół się kłania jak mówią (bo wciąga jak na rk otyk). Na poziomie RSMP (Rally2): przygotowanie samochodu 100 000–500 000+ zł, sezon (wpisowe + opony + serwis + transport + zespół): 200 000–800 000+ zł rocznie. Dlatego sponsorzy są tak ważni.